ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΑΣΤΕΩΣ ΑΙΓΥΠΤΙΩΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΣΤΗ ΚΗΦΙΣΙΑ
Απο τον Πρόεδρο του ΔΣ «Ο.Σ.Α.Ε.»,
Υποναυάρχου Μάρκου Μάστρακα ΠΝ (εα)
Κηφισιά 31 Μαϊου 2019
Με τη συμπλήρωση μισού και πλέον αιώνα σήμερα από την εγκατάσταση των πρώτων κατοίκων στον Οικισμό μας με την επωνυμία «ΑΣΤΥ ΑΙΓΥΠΤΙΩΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ» στη Κάτω Κηφισιά, σε χώρο 30 περίπου στρεμμάτων που είχε αγορασθεί μεταξύ 1962 – 1967 από τον Οικοδομικό Συνεταιρισμό μας στην Αθήνα με την Επωνυμία «Η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΙΣ» Σ.Π.Ε., επιχειρώ την εξιστόρησή του.
Ως γνωστόν η Ελληνική παροικία στην Αίγυπτο κατά τον 19ο αιώνα και μέχρι το 1952 ήταν μία από τις μεγαλύτερες και ακμάζουσες στη φιλόξενη αυτή χώρα του Νείλου αριθμώντας άνω των 300.000 ατόμων και είχε περίοπτη θέση στην εκεί κοινωνία, που εκτός των γηγενών συγκατοικούσαν Άγγλοι, Γάλλοι, Ιταλοί, Εβραίοι και άλλοι.
Μέλη της υπήρξαν μεταξύ άλλων μεγάλων Επιχειρηματιών οι Εθνικοί Ευεργέτες Αβέρωφ, Τοσίτσας, Μπενάκης και άλλοι. Στο χώρο των Συγγραφέων – Καλλιτεχνών και άλλων Επιφανών αναφέρονται οι Καβάφης- Αττίκ – Ιόλας – Πηνελόπη Δέλτα – Παρθένης- Ν. Τσιφόρος – Ν. Ηλιόπουλος – Μάνος Λοϊζος – Ντέμης Ρούσσος – George Moustaki – Νόρα Βαλσάμη – Δάκης – Άλκηστις Πρωτοψάλτη, και άλλοι. Επίσης υπήρχαν και ειδικοί Τεχνίτες όπως οι εκ Κάσου ορμώμενοι που συνέπραξαν με τον ονομαστό Γάλλο Μηχανικό Λεσέψ στη κατασκευή της Διώρυγας του Σουέζ. Αξίζει για την ιστορία να σημειωθεί ότι αυτοί οι απλοί εργάτες στα εγκαίνια της Διώρυγας και στις προτάσεις του Σουλτάνου της Αιγύπτου «τι θα ήθελαν ως δώρο» ζήτησαν αντί άλλης αμοιβής τους «ένα τμήμα της να ονομασθεί Νέα Κάσος», αποδεικνύοντας την μεγάλη αγάπη τους για το ένδοξο νησί τους!…
Η απόκτηση του όλου χώρου των 30 στρεμμάτων {εκ 4 γεωτεμαχίων) έγινε σταδιακά με την αγορά από τους ιδιοκτήτες τους εκτάσεων καλλιέργειας λουλουδιών. Αρχικά το σχέδιο προέβλεπε την κατασκευή αριθμού πολυτελών κατοικιών για διαμονή των Μελών του Συνεταιρισμού αυτού που επισκέπτονταν την Ελλάδα στις διακοπές τους. Στη συνέχεια όμως μετά το 1952 λόγω των ραγδαίων Πολιτειακών ανατροπών, πολέμων και επαναστάσεων στην Αίγυπτο (με Αρχηγούς Αξιωματικούς εκ του Στρατού Νακίμπ, Νάσερ, κλπ) ακολούθησαν στη δεκαετία του 1960 Εθνικοποιήσεις Εταιρειών – δημεύσεις περιουσιών και εκδίωξη των ξένων εποίκων μεταξύ των οποίων και πολλών εκ των εκεί από αιώνος και πλέον διαμενόντων Ελλήνων Αιγυπτιωτών Ως εκ τούτου για ευνόητους λόγους αποφασίσθηκε η μετατροπή του αρχικού σχεδίου κατασκευής ολίγων οικιών στη κατασκευή Οικισμού εξ 11 μεγάλων Πολυκατοικιών δύο ορόφων των 24 Διαμερισμάτων και δύο «μικρών» των 4 και 6 διαμερισμάτων αντίστοιχα (σύνολο 274 διαμερίσματα των 2, 3 & 4 δωματίων), προκειμένου να διατεθούν στους Συνεταίρους (ορισμένοι των οποίων είχαν απολέσει τα πάντα),14 Καταστήματα για διάφορες χρήσεις ως και δύο μεγάλες αίθουσες για τα Γραφεία του Συνεταιρισμού και διάφορες πολιτιστικές και άλλες εκδηλώσεις. Επίσης ένα μεγάλο πάρκο με «Παιδική Χαρά» και ένα μικρότερο κοσμούν τους εσωτερικούς χώρους του Άστεως. Προ των Καταστημάτων διαμορφώθηκε πλατεία στην οποία εδόθη από τον Δήμο Κηφισιάς η επωνυμία «Πλατεία Ηρώων Ελληνων εξ Αιγύπτου». Η πλατεία αυτή κοσμείται από τρία ιστορικά μνημεία Αιγυπτιωτών όπως το πρώτο ανεγερθέν από τον «Σύνδεσμο Αιγυπτιωτών Ελλήνων» για τους πεσόντες κατά τον Β’ ΠΠ, το δεύτερο από το Σωματείο Αποφοίτων Αβερωφείου για τους Ιδρυτές και Εκπαιδευτικούς και το τρίτο με δαπάνη του κ. Πλάτωνα Αγγελίδη για τους Προσκόπους και Οδηγούς.
Θα πρέπει να τονισθεί ότι ένας Οικοδομικός Συνεταιρισμός συνήθως αντιμετωπίζει πολύ δύσκολα προβλήματα, που δεν αντιμετωπίζουν Πολιτιστικά ή άλλης υφής Σωματεία και αφορούν στη σχεδίαση, οικοδόμηση, νομική κατοχύρωση και κυρίως την χρηματοδότηση του οικοδομικού έργου. Προβλήματα εν πολλοίς ανυπέρβλητα, γι’ αυτό και οι Συνεταιρισμοί που κατόρθωσαν να πραγματοποιήσουν την αποστολή τους δηλαδή την ανέγερση κατοικιών, μετριούνται στα δάκτυλα της μιάς χειρός. Ως εκ τούτου οι Αιγυπτιώτες Έλληνες σεμνύνονται που έχουν στο ενεργητικό τους αυτό το επίτευγμα «διαμάντι», όπως έχει αποκληθεί το «Άστυ Αιγυπτιωτών» από τον Δήμο Κηφισιάς.
Ο Οικισμός διέπεται από «Καταστατικό» (ως Συνεταιρισμός Περιορισμένης Ευθύνης) που ορίζει τις υποχρεώσεις και δικαιώματα των Μελών του ως και κατ’ επέκταση αυτού με ιδιαίτερο «Κανονισμό» για τις Πολυκατοικίες, τους Διαχειριστές – Ιδιοκτήτες & Ενοίκους τους ως και την «Εξωραϊστική Επιτροπή» η οποία απαρτίζεται από τους Διαχειριστές και συνεπικουρεί το έργο του ΔΣ σε θέματα διαφόρων έργων, επιμέλεια των κοινοχρήστων χώρων, παιδικής χαράς, συντηρήσεως πρασίνου, κλπ.
Την όλη σχεδίαση διαμορφώσεως του χώρου και των οικοδομών ανέλαβε το Αρχιτεκτονικό Γραφείο του κ. Βασιλειάδη με Εργολάβο τον κ. Κάρλο. Η σχετική άδεια της Πολεοδομίας Αθηνών εκδόθηκε το 1964, τα έργα άρχισαν το 1965 και περατώθηκαν εγκαίρως εντός του 1968 – 69. Σημειωτέον ότι λόγω του υψηλού κόστους της όλης κατασκευής και μη υπαρχόντων διαθεσίμων πιστώσεων εκ των εισφορών των Μελών ζητήθηκε από την Πολιτεία η έγκριση χορηγήσεως χαμηλότοκου δανείου, κάτι το οποίο και έγινε το 1967- 68 με τη στήριξη του τότε Υπουργού Εξωτερικών Π. Πιπινέλη, που προγενέστερα το 1963 ως Υπουργός της ΕΡΕ είχε επιτύχει την ένταξη των επαναπατριζόμενων Ελλήνων Αιγυπτιωτών στα Ασφαλιστικά Ταμεία ως και τη μη εκπλήρωση στρατιωτικών υποχρεώσεών τους έναντι μικρού τιμήματος εξαγοράς της. Κατ’ αυτόν τον τρόπο και ιδιαίτερα λόγω της εκ προφανούς ανάγκης γνώσεως ξένων γλωσσών στην Αίγυπτο (ως Αραβικά, Αγγλικά, Γαλλικά, Ιταλικά) πολλοί σταδιοδρόμησαν με σημαντική επιτυχία σε περίοπτες θέσεις των εδώ Ναυτιλιακών Εταιρειών, Τραπεζών, Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων, κλπ. Ακολούθησε το 1968 η «κλήρωση» των Διαμερισμάτων στους Συνεταίρους και σταδιακά άρχισε η εγκατάσταση των οικογενειών τους, κατά βάση στην ίδια πολυκατοικία. Όπως συμβαίνει σε παρόμοιες καταστάσεις που αφορούν συμφέροντα δεν έλειψαν και σ’ αυτή τη περίπτωση ορισμένα παράπονα και αντεγκλήσεις μεταξύ των Συνεταίρων και αρμοδίων εκ του Διοικητικού Συμβουλίου του Συνεταιρισμού, που στο πέρασμα του χρόνου αμβλήθηκαν για να υπάρξει έκτοτε αγαστή συγκατοίκηση.
